Test potwierdza, że kobieta jest w ciąży - kiedy powinna pójść do lekarza?
Powinna zgłosić się najszybciej jak jest to tylko możliwe. Kiedy przyszła mama będzie już pewna, że jest w ciąży i zgłosi się z tą informacją do ginekologa, lekarz, o ile tylko wyrazi na to zgodę, zbierze wywiad ogólnolekarski, zmierzy ciśnienie, oceni masę ciała i wzrost, zaproponuje pobranie rozmazu cytoonkologicznego ( jeżeli nie był on pobierany w ciągu ostatnich 12 miesięcy), dokona badania ogólnolekarskiego i położniczego we wziernikach i wewnętrznego przez pochwę, oceni gruczoły piersiowe, potwierdzi obecność prawidłowo zagnieżdżonej w macicy ciąży (zazwyczaj po 7-8 tygodniu jej trwania), wykluczy ciążę pozamaciczną (do 5-7 tygodnia ciąży), udzieli porady dotyczącej opieki perinatalnej w okresie ciąży, zaleci suplementację diety kwasem foliowym lub metafoliną, założy kartę ciąży, wyda skierowanie na komplet obowiązkowych i rekomendowanych badań dodatkowych oraz wyznaczy termin następnych wizyt kontrolnych (zazwyczaj 8-10) i optymalny okres do wykonania badań ultrasonograficznych w I, II i III trymestrze ciąży.
Położnik przeprowadzi rozmowę dotyczącą diagnostyki prenatalnej, wstępnie oceni ryzyko zaistnienia wady genetycznie uwarunkowanej u ciężarnej, wyda skierowanie na laboratoryjne testy diagnostyczne mające na celu wykluczenie wad ( zazwyczaj tri somie 21, 18 i 5 chromosomu) a także poinformuje o optymalnym okresie wykonania prenatalnej diagnostyki ultrasonograficznej i cytogenetycznej.
Chcę jak najszybciej sprawdzić, czy jestem w ciąży. Co zrobić?
Po prostu trzeba wykonać test ciążowy z moczu lub ocenić stężenie hormonu ciążowego gonadotropiny kosmówkowej (HCG, jej frakcji całkowitej, lub jeszcze czulszej metody opartej na ocenie koncentracji beta podjednostki HCG) w krwi. We wczesnej ciąży lekarz ginekolog badaniem przez pochwę może jej po prostu nie stwierdzić. Dopiero w ciąży 8/9 tygodniowej macica jest na tyle powiększona, że w większości przypadków jest ona dostępna badaniem dla lekarza (za wyjątkiem dużego tyłozgięcia macicy, w takich sytuacjach niekiedy lekarz nie wypowie się jednoznacznie). Od 4-5 tygodnia ciąży można potwierdzić obecność ciąży badaniem USG.
Zasada działania testów ciążowych jest podobna - wykrywają w moczu obecność hormonu ciążowego produkowany przez tkankę syncytiotrofoblastu jaja płodowego lub zarodka. Gonadotropina kosmówkowa jest wykrywana w porcji moczu porannego już po 9-12 dniach od zapłodnienia. Jeszcze wcześniej można wykryć ciążę oceniając stężenie podjednostki beta HCG we krwi, zazwyczaj już po 3-5 dniach od zapłodnienia. Test ciążowy można wykonać o każdej porze dnia czy nocy, jednak zaleca się, aby badanie wykonać z pierwszego moczu porannego (zwłaszcza w przypadku wczesnej ciąży), gdyż wtedy poziom HCG w próbce moczu jest najwyższy.
Testy są jednorazowe, proste do wykonania i polegają na naniesieniu porcji moczu na papierek lub płytkę testową. Najczęściej możemy kupić w aptece testy płytkowe (moczu umieszcza się za pomocą pipety na odpowiedniej płytce testowej), strumieniowe (tester należy przytrzymać w strumieniu oddawanego moczu przez kilka sekund) lub paskowe (test zanurza się z pojemniku na mocz na kilka sekund). Testy zwykle posiadają pole kontrolne, które musi się zawsze zabarwić (wskazuje, czy test został przeprowadzony prawidłowo) oraz pola wynikowego, które zabarwia się jedynie w przypadku stwierdzenia ciąży.
Wynik badania można odczytać, w zależności od rodzaju testu, już po upływie kilku minut. Choć producenci testów twierdzą, że wykrywają one już ciążę 6-9 dniową, zdaniem lekarzy w większości przypadków nie ma sensu ich przeprowadzać przed terminem spodziewanej miesiączki. Zbyt wczesne wykonanie testu ciążowego może bowiem dać wynik fałszywie ujemny (wynik jest ujemny, a kobieta jest w ciąży) albo dodatni, choć nie doszło do zapłodnienia). Może tak się zdarzyć, gdy test został zrobiony w okresie owulacji lub po podaniu leku zawierającego gonadotropinę zbliżoną budową do HCG ( Pregnyl, Biogonadyl) .
Czy to prawda, że przez pierwsze miesiące ciąży kobieta może normalnie miesiączkować?
Nie. Za wyjątkiem plamienia/krwawienia związanego z implantacją blastocysty oraz podbarwionego smużką krwi śluzu szyjkowego, który często obserwują ciężarne w okresie okołoporodowym, każde inne krwawienie w okresie ciąży należy traktować jako nieprawidłowe. Pomimo faktu, że krwawienie implantacyjne jak i brudzenie związane z przygotowaniem szyjki do porodu jest objawem fizjologicznym, zawsze wymaga ono dokładnej weryfikacji przez lekarza położnika, tak by mógł on wykluczyć inna patologię ciąży wczesnej lub późnej (np. poronienie, ciąża pozamaciczna, puste jajo płodowe, ciążę obumarłą, zaśniad groniasty, niewydolność cieśniowo-szyjkową, zmiany organiczne szyjki, kanału i jamy macicy, poród przedwczesny, patologię łożyska w II i III trymestrze ciąży).
Krwawienie implantacyjne związane jest z procesem zagnieżdżenia się blastocysty w ciążowo zmienionej, przekrwionej i rozpulchnionej błonie śluzowej macicy. Komórki syncytiotrofoblastu, odpowiedzialne za zagnieżdżenie się zarodka „wżerają” się w płytę doczesnej ciążowej. Proces ten jest bardzo ekspansywny, przypomina wręcz mechanizm obserwowany w przebiegu inwazji komórek neoplazmatycznych w schorzeniach rozrostowych.
Od momentu zapłodnienia do momentu zagnieżdżenia się zapłodnionej komórki jajowej mija zazwyczaj od 9 do 12 dni. Tyle trwa okres w jakim blastocysta pokonuje trasę od bańki jajowodu, w której dochodzi zazwyczaj do zapłodnienia, do okolicy dna lub górnej 1/3 części trzonu macicy, w której najczęściej ma miejsce zagnieżdżenie. Ponieważ miejsce zagnieżdżenia blastocysty jest przypadkowe, istnieje pewne prawdopodobieństwo, iż na tym obszarze błony śluzowej macicy przebiega naczynie krwionośne, o mniejszej lub większej średnicy, którego ściana zostanie uszkodzona przez implantujący się zarodek. Prowadzi to do wynaczynienie pewnej, zazwyczaj niewielkiej ilości krwi, która ewakuując się z macicy, daje krwawienie obserwowane przez ciężarną jako skąpe plamienie lub brudzenie.
Ponieważ przyszła mama często nie podejrzewa, że jest w ciąży, a plamienie występuje zazwyczaj w terminie wystąpienia kolejnego prawidłowego krwawienia miesiączkowego, prowadzi to do nieścisłości dotyczących faktycznego czasu trwania ciąży lub wyliczenia terminu porodu. Ta rozbieżność jest później weryfikowana w trakcie kolejnych badań położniczych lub ultrasonograficznych.
Tego typu krwawienie ma najczęściej charakter brudzenia krwią o zabarwieniu brązowo-ciemnoczerwonym. Nie towarzyszą mu skrzepy. Ciężarna nie zgłasza żadnych innych niepokojących dolegliwości, zazwyczaj o charakterze bólowym. Nie wymaga zazwyczaj żadnego szczególnego postępowania leczniczego i/lub hospitalizacji. Zaleca się oszczędzający tryb życia, powstrzymanie się od ćwiczeń fizycznych czy aktywności seksualnej. Niekiedy lekarz może zaproponować ciężarnej leki o działaniu rozkurczowym lub preparaty oparte na progesteronie lub jego pochodnych. W przypadku braku poprawy i utrzymywaniu się objawów przez więcej niż kilka dni konieczne jest poszerzenie diagnostyki o ocenę hormonalna dobrostanu ciąży i badania obrazowe ( USG).
W odróżnieniu od fizjologicznego zahamowania występowania cyklicznych krwawień miesiączkowych u ludzi , u niektórych gatunków zwierząt (gryzonie, kangury) i sporadycznie u kobiet (pojedyńcze opisane przypadki w skali globu) może dojść do wystąpienia dodatkowej „superowulacji” pomimo wcześniejszego zaistnienia, zagnieżdżenia i rozwoju ciąży.